Jarenlang bevond crypto zich in een grijze zone. Hoewel het vrij snel duidelijk was dat meerwaarden uit crypto-investeringen onder bepaalde voorwaarden belastbaar waren, hadden de Europese belastingadministraties onvoldoende zicht op de transacties die plaatsvonden via (buitenlandse) exchanges en wallets om de fiscale afhandeling daadwerkelijk te controleren.
Met de Wet van 16 maart 2026 tot omzetting van Richtlijn (EU) 2023/2226 (DAC8) komt daar evenwel voorgoed verandering in.
De nieuwe regels zorgen ervoor dat cryptoplatformen vanaf kalenderjaar 2026 systematisch gegevens over hun gebruikers én transacties moeten delen met de belastingadministraties binnen de Europese Unie.
Wat is DAC8 precies?
DAC8 is een Europese richtlijn die werd ontwikkeld om de fiscale transparantie rond cryptoactiva te vergroten. De regelgeving verplicht cryptodienstverleners om informatie over bepaalde gebruikers en transacties te verzamelen en te rapporteren aan de Europese belastingadministraties. Vervolgens worden deze gegevens automatisch uitgewisseld tussen de verschillende lidstaten.
Het doel van de richtlijn is dan ook duidelijk: vermijden dat belastbare cryptotransacties buiten het zicht van de belastingadministraties blijven.
Welke gegevens zal de fiscus ontvangen?
Hoewel DAC8 geen nieuwe belasting invoert, creëert het wel een ongeziene informatiestroom richting de fiscus. Zo zullen onder meer de volgende gegevens beschikbaar worden:
- de identiteit van de gebruiker(s);
- de fiscale woonplaats;
- het fiscaal identificatienummer;
- de gegevens van de gebruikte cryptorekeningen;
- de transacties waarbij crypto wordt omgezet naar fiatgeld en omgekeerd;
- de transacties waarbij crypto wordt omgewisseld voor andere cryptoactiva.
Vanaf wanneer wordt er gerapporteerd?
De eerste rapporteringsperiode heeft betrekking op het kalenderjaar 2026.
De betrokken cryptoplatformen moeten hun gegevens uiterlijk op 30 juni 2027 bezorgen aan de bevoegde belastingadministraties. Vanaf dat moment zullen de nationale belastingadministraties binnen de Europese Unie de informatie onderling uitwisselen.
Voor Belgische investeerders betekent dit dat de fiscus op relatief korte termijn over een aanzienlijke hoeveelheid data zal beschikken.
DAC8 verandert niets aan de fiscale regelgeving, maar wel aan de controlemogelijkheden
Een belangrijk misverstand is dat DAC8 nieuwe belastingen op crypto zou invoeren. Dit is voor alle duidelijkheid niet het geval.
De bestaande nationale fiscale regels blijven van toepassing. Meerwaarden die vanaf 1 januari 2026 gerealiseerd werden binnen het normaal beheer van een privévermogen worden onderworpen aan de meerwaardebelasting ten belope van 10 %. Speculatieve verrichtingen (33 %) of professionele activiteiten (progressieve tarieven tot 50 %) kunnen daarentegen aanleiding geven tot hogere belastingheffingen.
Wat DAC8 wél verandert, is de mogelijkheid van de fiscus om de correcte fiscale kwalificatie van cryptomeerwaarden effectief te controleren. Waar vroeger veel transacties eenvoudigweg niet zichtbaar waren voor de administratie, zullen die gegevens voortaan immers automatisch worden doorgestuurd naar de bevoegde belastingadministratie.
Zal de fiscus ook naar het verleden kijken?
De eerste DAC8-rapportering, die uiterlijk op 30 juni 2027 zal plaatsvinden, heeft betrekking op de transacties gedurende het kalenderjaar 2026.
Hierbij dienen wij wel te benadrukken dat de gegevens die beschikbaar komen uiteraard aanleiding kunnen geven tot bijkomende fiscale vragen. Wanneer de administratie aanwijzingen vindt dat bepaalde inkomsten of meerwaarden in het verleden onjuist werden aangegeven, kan zij namelijk binnen de wettelijke termijnen bijkomende controles uitvoeren.
Een nieuw tijdperk van fiscale transparantie
De invoering van DAC8 betekent het einde van de relatieve anonimiteit die crypto jarenlang heeft gekenmerkt.
Voor Belgische crypto-investeerders is de boodschap duidelijk: niet de nationale fiscale regels veranderen, maar wel de zichtbaarheid van uw transacties voor de fiscus.
Besluit
Met de omzetting van DAC8 naar Belgisch recht worden crypto-investeerders, en meer bepaald hun cryptomeerwaarden, plots zichtbaar voor de belastingadministratie. Daarnaast werd recentelijk ook de verplichting voor Belgische aanbieders van cryptodiensten om gegevens over hun gebruikers proactief te melden bij het CAP in de wet ingeschreven.
Crypto-investeerders die de afgelopen jaren nagelaten hebben om het bestaan van hun buitenlandse cryptorekening op te nemen in hun aangifte in de personenbelasting, deze te melden bij het CAP én hun belastbare meerwaarden aan te geven, zullen binnenkort dus in het vizier van de Belgische fiscus terechtkomen.
Heeft u vragen omtrent de aankomende internationale gegevensuitwisseling of wenst u bijstand bij het reconstrueren van uw investeringsdossier en de bijbehorende fiscale behandeling van uw meerwaarden?
Aarzel dan niet om een van onze specialisten te contacteren.
